Borgar Michelsen

Fjern NRK-lisensen

Det er godt nytt at dei fire opposisjonspartia samlar seg om NRK-lisensens død i neste stortingsperiode. Å finansiere NRK over statsbudsjettet framfor lisens, vil synleggjere kostnadene på det tilbodet statskanalen leverer til einkvar tid.

Trond Giske er som forventa kritisk til å fjerne lisensen, og argumenterer med at NRK då vil tape kampen om årlege budsjettkroner. Giske avslørar ein merkeleg haldning til demokratiet, for seier han eigentleg ikkje at gode (kultur)føremål aller helst bør vernast mot politiske prioriteringar? Skulle gjerne høyrd Giskes forklaring på korleis det kan ha seg at stortinget klarar å finansiere andre store kulturinstitusjonar frå år til år på ein god måte. Dersom det er riktig å ha ein statskanal i framtida, er det inga grunn til å tru at politikarane på stortinget ikkje vil bevilge pengane det kostar.

Eg seier dersom, for eit demokrati bør ikkje halde seg med ein statskanal berre fordi det er ein tradisjon. Ein statskanal må fylle ein unik rolle dersom han skal ha livets rett, og ein kan med rette spørje om NRK i dag er så veldig unik. Det er nok å nemne oppkjøp av dyre fotballrettar, nedlegging av breiddeprogram, oppstart av eigen barnekanal som viser teiknefilmar heile døgeret og stadig meir reklame.

Dersom NRK i framtida må finansierast over statsbudsjettet, og ikkje gjennom den litt diffuse lisensen, vil debatten om NRKs framtid tvinge seg fram. Det er på høg tid. Konklusjonen på den debatten kan like gjerne bli at NRK skal vere noko anna enn TV2 og TV3, som at statskanalen bør privatiserast.

Gratulerer med felles ekteskapslov!

I dag vil stortinget vedta ei felles ekteskapslov som likestiller heterofile og homofile par. I praksis betyr det at lesbiske kvinner no får same rett til assistert befrukting som heterofile kvinner, og at homofile par kan bli vurdert som adoptivforeldre.

Dagens vedtak i stortinget er eit resultat av mange års kamp, og fleire av partia som i dag sikrer fleirtalet har skifta standpunkt undervegs. Både Arbeidarpartiet, Venstre, Høgre og Senterpartiet har ein gong vore motstandarar av felles ekteskapslov. Nokon endra politikken tidlegare enn andre (Høgre skifta vel standpunkt i fjor, og Senterpartiet gjorde det i år), men felles for alle er at dei har vore gjennom eit standpunktsskifte. I mange tilfeller skuldast det ungdomsparti og einskildpersonar som på landsmøter etter landsmøter har teke opp homosaka. Det har ikkje alltid vore populært, men overtydinga om at det har vore riktig er det som har ført fram.

Tid endrar. Dagen i dag bør difor vere ein motivasjon for oss som håpar at stortinget ein dag og kan skape fleirtal for å avvikle statskyrkja og erstatte kongen med ein president. Eller melde Noreg inn i EU.

Gratulerer med dagen!

Ingenting skjer i norsk klimapolitikk

Regjeringa sin respons på det enorme klimaengasjementet vi alle har vore ein del av dei siste åra (minus Frp), ser ut til å vere meir forureining, meir forureining og atter meir forureining. Aldri  før har dei norske utsleppa av klimagasser vore høgare enn i 2007.

Det er SSB sin årlege klimastatistikk som viser at Noregs klimagassutslepp frå 2006-2007 auka med 3 prosent ( eller 1,5 millionar tonn). Samla slapp vi ut 55 millionar tonn CO₂-ekvivalenter i fjor, fem millionar tonn meir enn det den pinglete Kyoto-avtalen pålegg oss. Og verst av alt: Det er ingenting som tyder på betring i næraste framtid. Det er rett og slett stillstand i norsk klimapolitikk, og ministeren som burde teke det heilskaplege ansvaret for å få norske utslepp ned er totalt fråverande.

I følgje Zero er det desse selskapa som bidrar mest til den pinlege utsleppsauka:

1. StatoilHydro, Mongstad-raffineriet – Hordaland, 1 728 000 tonn
2. Naturkraft, Kårstø – Rogaland, 1 300 000 tonn
3. StatoilHydro, Statfjord, 1 179 189 tonn
4. Gassco, gassterminal, Kårstø – Rogaland, 1 092 000 tonn
5. StatoilHydro, Oseberg, 1 083 804 tonn
6. StatoilHydro, Gullfaks, 958 364 tonn
7. StatoilHydro, gasskraftverk, Melkøya – Finnmark, 920 000 tonn
8. StatoilHydro, Åsgard, 894276 tonn
9. StatoilHydro, Sleipner, 872803 tonn
10. Norcem Brevik, sement, Grenland – Telemark, 764 000 to

7 av dei 10 største utsleppspunkta er det altså StatoilHydro som står bak. Det er det same selskapet som i går presenterte eit knallsterkt resultat for årets første kvartal: 16 milliardar kroner før skatt, mot 9,9 milliardar i same periode i fjor. Det er ein auke på 42 prosent.

Det hadde ikkje kosta StatoilHydro all verden å rense anlegga som spyr ut mest klimagassar. Om selskapet hadde blitt pålagt å rense utsleppa frå klimaverstingane Mongstad, Statfjord, Oseberg, Gullfaks, Snøhvit, Åsgard og Sleipner, ville dei norske klimagassutsleppa blitt redusert med 7,6 millioner tonn CO₂-ekvivalenter - det er ikkje mindre enn 13 prosent!

Om ein verkeleg ønskjer å redusere norske utslepp av klimagassar, kvifor ikkje starte der utsleppa er størst?

Møte med kvardagsrasismen

Eg bur i det ein skulle tru var den mest tolerante og inkluderande staden i Noreg - Grønland i Oslo. Men kvardagsrasismen finn ein og her - midt i smeltedigelen i landets hovudstad. Under dagens handletur hjå Kiwi opplevde eg at den blide kassemannen spurde somaliaren som stod to plassar framfor meg i køen, om han ikkje kunne få sjekke innhaldet i ryggsekken. Eg trudde ikkje slikt var lov (nokon som veit?), men somaliaren var ikkje av typen som gjorde motstand og opna glidelåsen villig opp for å vise at sekken var tom.

Kunden etter somaliaren var ei (krittkvit) dame. Ho hadde og sekk på ryggen, men blei ikkje spurd om å vrenge sekken for at vise butikkmannen at ho ikkje hadde stelt varar. Heller ikkje eg blei spurd om å vise innhaldet i sekken min, og då eg spurde butikkmannen kvifor han berre ville kontrollere den somalske kunden rista han på oppgitt på hovudet. Eg ba han kontrollere alle eller ingen, men fekk tilbake eit sleskete "eg skjøner ikkje kva du meiner".

Rasismen sin beste ven den stilltiande aksepten frå omgjevnadene rundt. Eg er sjølv blant dei som rett som det er blir forbanna over ting eg ser og høyrer, men som alt for ofte nøyer meg med å knyte neven i lomma. Vi seier sjeldan ifrå, og det er ikkje godt nok visst vi verkeleg ønskjer eit samfunn fritt for rasisme. Dagens hending vil eg difor ikkje la passere. Butikksjefen hjå Kiwi skal få tilsendt eit sint kundebrev med krav om forklarting og orsaking. Og fram til eg har fått eit godt svar skal eg kjøpe maten min i nokon av dei andre butikkane her på Grønland.

Meir konkurranse gjev betre togtilbod

At NSB Anbud AS, selskapet som under den førre regjeringa vann konkurransen om å få drive persontrafikken på Gjøvikbana fram til 2016, køyrer raskara, hyppigare og billegare enn det NSB gjorde før konkurranseutsettinga har vi visst lenge. Men at konkurransen i tillegg ser ut til å ha framskaffa eit gode som trådlaust nett var nytt for meg.

Fram til å går var eg sikker på at internett på tog aldri kom til å kome til Noreg, og på grunn av alle tunnellane kunne eg til ein viss grad akspetere det. Men på ei togreise mellom Oslo og Gjøvik i går oppdaga eg heilt tilfeldig at toget på landets einaste konkurranseutsette jernbanestrekning  kunne tilby trådlaust nett til oss passasjerar. Eg var overtydd før, og eg er  overtydd no: Konkurranse om drift av fleire jernabanestrekningar i Noreg vil gje eit betre togtilbod.

Mitt nettverk

Eg og er ein del av eit nettverk. Det er ikkje eit juristnettverk for kvinner, men eit squashnettverk for menn. Vi møtes kvar torsdag morgon i sentrum av Oslo. Fast møtestad og fast tidspunkt gjennom heile året. Kun  menn, ingen damer. Mesteparten av tida går sjølvsagt med til speling og telling av poeng, men eg må innrømme at vi og bruker tida når vi møtes til å snakke om politikk, arbeidsliv og sånn. No er det sagt.

Vi treng meir debatt om Afghanistan

I fjor sommar avslørte Klassekampen at tre norske aviser - Haugesunds avis, Moss Dagblad og Fredriksstad Blad - på same dag hadde trykka tre  like intervju med tre ulike afghanske soldatar. Grunn: Intervjua var skrive av Luftforsvaret sin informasjonsavdeling. Avsløringa var og er ein viktig påminning om at vi som sitt i trygg avstand frå krigen i Afghanistan har ein svært avgrensa tilgang til uhilda informasjon om det som faktisk skjer. Dette er ikkje minst eit demokratisk problem, for jo mindre informasjon, desto endå mindre debatt.

SV skal ha skryt for at dei som einaste parti på stortinget prøver å løfte debatten om Afghanistan. At Aftenposten i dag vier side 2 og 3 til Afghanistan-krigen er utelukkande sosialistane si forteneste. Så kan ein gjerne vere usamd med Audun Lysbakken og CO om kva strategi som er best. Om dei norske soldatane skal ut, eller om fleire skal inn. Om vi skal gå i dialog med Taliban, eller om ein skal halde fast på konfrontasjonslina. Poenget er at debatten må takast og han må takast no. 2.-4. april skal NATO ha ministermøte i Bucaresti kor tema nettopp er strategien i Afghanistan. Tidspunktet for ein norske Afghanistan-debatt kunne ikkje vore betre.

Janne Haaland Matlary hadde for litt sidan eit innlegg i Minerva kor ho kritiserte dei borgarlege partia for manglande kunnskap om og interesse for internasjonal politikk. Matlary har mykje rett, og eg meiner denne kunnskaps- og interessemangelen blir godt avslørt i debatten om Afghanistan. Kvifor skulle borgarlege politikarar elles ha møtt SV sin Afghanistankritikk med irrelevante argument som:

i) eit regjeringsparti skal ikkje diskutere Afghanistan-krigen.
ii) norske soldatar vil bli demotivert om norske politikarar diskuterer strategien i Afghanistan.

Sjølv vi som er tilhengjarar av NATO bør kunne stille spørsmål rundt det engasjementet vi er ein del av:

- Kva er status etter over seks år med krig?
- Går det rette vegen?
- Bør noko gjerast annleis?

Legg debatten om debatten død og diskuter heller det som bør diskuterast: framtida til Afghanistan. SV har gjort sin del av jobben, no må dei borgarlege partia kome etter.

Datalagringsdirektivet - nei takk!

Stadig fleire norske bloggarar er opptekne av datalagringsdirektivet som regjeringa ønsker å vedta i løpet av 2008. Eg skreiv om dette kontroversielle direktivet første gang for to år sidan under tittelen "Overvåking av telefon, sms og e-post". Direktivet, som er ein alvorleg svekking av retten til privat kommunikasjon, kan oppsummerast i følgjande punkter:

• Direktivet pålegg internett- og teleselskap å lagre trafikk- og lokaliseringsdata, til dømes IP-adressar, tidspunkt for inn- og utlogging, avsendar og mottakar av e-post, geografisk lokalisering og lengde på telefonsamtaler. I dag blir internett- og teleselskap pålagt å slette trafikk- og lokaliseringsdata av personvernomsyn.
• Sjølve innhaldet - altså det som blir sagt og skrive - skal ikkje lagrast.
• Lagringstid er minimum 6 månedar og maksimum 2 år.
• Føremålet med direktivet er å kjempe mot kriminalitet, og blei initiert etter terroråtaka i Madrid og London. Politiet har allereie i dag høve til å pålegge teletilbydarar å lagre data når desse blir trudd å ha betydning som bevis og det er grunn til å tru at det er gjort ein straffbar handling.
• Direktivet fører til at private selskap får ansvar for enorme mengder sensitive personopplysningar.

Eg er brennande imot dette datalagringsdirektivet, og meiner Noreg må la vere å implementere det.  Informasjon om eigen private korrespondanse er noko eg sjølv skal eie, det er ikkje noko NetCom eller Telenor skal lagre på sine servarar i tilfelle eg kjem til å gjere noko kriminelt ein gong i framtida. Det å lagre informasjon om kontakt mellom menneske som ikkje er mistenkt for noko kriminelt, bryt dessutan med det liberale rettsprinsippet om at ein er uskuldig inntil det motsette er bevist.

Den norske debatten om datalagringsdirektivet kjem to år etter at det blei vedteke og heftig debattert i Europaparliamentet. Det er prisen norske borgarar må betale ved å ikkje vere EU-medlem! Men vi gjer sjølvsagt ikkje opp, sjølv om historie fortel at det aldri har skjedd at Noreg har reservert seg mot eit EU-direktiv. Og i påventa av eit stort personvernopprør kan du gjere følgjande i kampen mot datalagringsdirektivet:

1. Skriv under oppropet Nei til EUs datalagringsdirektiv
2. Meld deg inn i Facebook-gruppen mot EUs datalagringsdirektiv

 

Ja til endring av §93 i grunnlova

Liberalaren har skrive ein veldig god kommentar til påstanden frå neisida om at Inge Lønning sin foreslåtte endringa av §93 i grunnlova er ein "endring av spelereglene" (i EU-kampen). Framlegget til grunnlovsendring går ut på å opne for at samtykkje til at overføring av suverenitet  kan gis med 2/3 fleirtall dersom det først er avholdt ein rådgjevande folkerøysting, og ikkje med 3/4 fleirtal som i dag.

Nei til EU ser spøkelser på høglyst dag. Visst dei trur det blir enklare å melde Norge inn i EU dersom §93 blir endra frå 3/4 til 2/3 fleirtal, så tek dei feil. Grundig feil. Ettersom det for lengst er opplest og vedteke  at EU-spørsmålet alltid skal opp til følkerøysting før ei handsaming i stortinget, vil endring av §93 berre føre til at det blir litt vanskelegare å ikkje følgje folket sin vilje. Og er det så ille?

Argumentet som burde ha fått stortingetsfleirtalet til å røyste for overnemnde grunnlovsendring, er at det i 2008 ikkje bør vere nokon spesiell grunn til at avgjersler om overnasjonalitet skal ha eit spesielt vern i grunnlova. I ei tid kor klimendringar og fattigdom blir sett på som globale utfordringar som berre kan løyast i fellesskap, burde ikkje overføring av nasjonal suverenitet til internasjonale organisasjonar bli sett på som noko ekstraordinært. Ein burde snarare ha applaudert det.

Saka skal debatterast av stortinget torsdag 10.januar.

Heia Barack Obama!

Å stå fram som Obama-tilhengjar no er litt som å begynne å heie på det fotballlaget som tilfeldigvis leiar serien. Men det får ikkje hjelpe.

21.september i fjor var eg på ein skule i Iowa og høyrde Barack Obama tale til ein liten forsamling på 200-300 personar. Ikkje berre bekrefta han at han er ein god talar, men innhalde i det han sa syns eg og var fornuftig og bra.

USA treng ein president som kan endre omverda sitt inntrykk av landet etter åtte år med Bush & Cheney, og omverda treng ein president som kan endre USA sin internasjonale framferd. Her trur eg Obama har mest å tilby.

Obama er motstandar av våpenmakt som det primære verkemiddelet i utanrikspolitikken, han vil vekk frå oss-og-dei-filosofien til den sitjande administrasjonen, han vil stenge ned Guantanamo-basen på Cuba og doble det amerikanske bistandsbudsjettet. Obama er den einaste kandidaten eg verkeleg trur vil føre ein politikk overfor omverda som er befriande annleis enn den Bush fører i dag. At han faktisk røysta imot Irak-krigen til å byrje med, i motsetnad til Hillary Clinton og John Edwards, viser dessutan at mannen har guts og vilje i utanrikspolitikken.

Klima er eit anna viktig argument for kvifor verda treng Obama som president. Han snakkar om å vinne att "U.S. leadership on climate change". Det betyr ikkje berre ratifisering av Kyoto og ein venteleg etterfølgjar til Kyoto, men Obama har som uttalt mål at USA skal bli best på klima på heimebane. Klimagassutsleppa skal reduserast med minst 80 prosent innan 2050, og innan 2025 skal ein fjerdedel av elektrisiteten i USA kome frå forbybare energikjelder.  I motsetnad til den norske regjeringa, er Obama motstandar av å dele ut gratis utsleppskvoter til industrien.

Det er rett nok ikkje mykje som skil Barack Obama frå Hillary Clinton, og når presidentvalet startar for alvor kjem eg til å halde med den av desse to som blir nominert av demokratane. Men inntil då er det Barck Obama som er min kandidat i det amerianske presidentvalet, og i morgon håper eg han vinn i New Hampshire.